ป้องกัน ransomware บน hypervisor อย่าง VMware ESXi และ Proxmox VE ด้วยการปิดทางเข้า management plane คุมบัญชีผู้ดูแลให้แยกจาก Active Directory ของผู้ใช้ ให้ credential (ข้อมูลยืนยันตัวตน เช่น รหัสผ่านหรือ token) ที่ host ใช้ส่ง backup ลบ backup ไม่ได้ และส่ง log ของ host ออกนอกเครื่อง Linux server ใช้หลักเดียวกันในระดับเครื่อง
Hypervisor คือซอฟต์แวร์ที่รัน virtual machine (VM) หลายเครื่องบน server เครื่องเดียว เช่น VMware ESXi และ Proxmox VE ส่วน management plane คือช่องทางที่ใช้ควบคุม hypervisor ได้แก่ web UI, SSH, API และ vCenter ถ้าผู้โจมตีเข้า management plane ได้ ก็สั่งงาน VM ทุกเครื่องบน host ได้โดยไม่ต้องเจาะ VM ทีละเครื่อง ส่วน hardening คือการตั้งค่าเพื่อลดช่องทางที่ผู้โจมตีใช้ได้
บทความนี้เน้นชั้น hypervisor และ Linux server ภาพรวมของ ransomware ช่องทางที่ผู้โจมตีเข้ามา แผนรับมือ และการแจ้งเหตุตามกฎหมายไทย อยู่ในบทความ Ransomware คืออะไร ป้องกันและรับมืออย่างไร
ทำไม hypervisor จึงเป็นเป้าหมายของ ransomware
เพราะเข้ารหัสที่ host ครั้งเดียวกระทบ VM ทุกเครื่องบน host และเครื่องมือความปลอดภัยที่ติดตั้งใน VM มองไม่เห็น host Microsoft Threat Intelligence (29 กรกฎาคม 2024) ให้เหตุผลสองข้อว่า "Many security products have limited visibility and protection for an ESXi hypervisor." และ "Encrypting an ESXi hypervisor file system allows one-click mass encryption, as hosted VMs are impacted."
#StopRansomware Guide ฉบับปี 2023 ของ CISA, NSA, FBI และ MS-ISAC แนะนำให้ "Ensure that all hypervisors and associated IT infrastructure, including network and storage components, are updated and hardened." และระบุว่าผู้โจมตีเริ่มเล็ง VMware ESXi, hypervisor และระบบรวมศูนย์อื่น ซึ่ง "enables fast encryption of the infrastructure at scale" คู่มือนี้อ้างถึง NIST SP 800-125A Rev. 1 (Security Recommendations for Server-based Hypervisor Platforms) สำหรับรายละเอียด
เหตุที่มีเอกสารยืนยันแสดงช่องทางเข้าที่ต่างกัน
- ESXi ที่เปิดสู่อินเทอร์เน็ตและไม่ได้ patch: CISA และ FBI (AA23-039A, 8 กุมภาพันธ์ 2023) ระบุว่ากลุ่ม ESXiArgs น่าจะเล็ง ESXi ที่หมดอายุหรือยังไม่ได้ลง patch มาตรการที่แนะนำคืออัปเดต ESXi ปิดบริการ SLP (Service Location Protocol) และไม่ให้ ESXi เปิดสู่อินเทอร์เน็ต
- ESXi ที่ join Active Directory: Microsoft รายงานการใช้ช่องโหว่ CVE-2024-37085 ให้บัญชีใน domain ได้สิทธิ์ผู้ดูแล ESXi แล้วรัน ransomware รายละเอียดอยู่ในหัวข้อบัญชีผู้ดูแลด้านล่าง
- รหัสผ่าน root ที่รั่วหรือใช้ซ้ำ: Kaspersky (6 พฤศจิกายน 2026) รายงานสองกรณี กรณีแรก เครื่องมือ monitoring เก็บ credential ที่เข้า ESXi ได้กว้าง และรหัสผ่าน root เดียวกันใช้ซ้ำหลาย host ผู้โจมตีที่เข้าระบบ monitoring ได้จึงใช้ credential นั้น SSH เข้า host ที่ใช้รหัสเดียวกัน และปิด execInstalledOnly หลังรันตัวเข้ารหัสครั้งแรกไม่สำเร็จ กรณีที่สอง เครื่องของผู้ดูแลเก็บรหัสผ่าน root ของ Proxmox VE เป็นข้อความธรรมดา ผู้โจมตีใช้รหัสนั้นล็อกอิน และผลคือ "the encryption of the entire virtual environment"
ทั้งสามกรณีไม่ได้เริ่มจาก VM แต่เริ่มจากการเข้าถึง host หรือบัญชีผู้ดูแล การติด EDR (Endpoint Detection and Response) ในทุก VM จึงยังทิ้งชั้น host ไว้โดยไม่มีใครเฝ้า
แยก management plane ออกจากเครือข่ายที่ใช้งาน
Web UI, SSH และ API ของ hypervisor ควรเข้าได้จาก management network ที่แยก VLAN ไว้เท่านั้น ผู้ใช้ทั่วไปและ VM ที่ให้บริการต้องเข้าไม่ถึง และไม่เปิดสู่อินเทอร์เน็ต ถ้าผู้ดูแลต้องเข้าจากภายนอก ให้ผ่าน VPN ที่มี MFA ก่อน เราแนะนำให้เข้าผ่าน jump host (เครื่องกลางสำหรับงานผู้ดูแลที่ล็อกอินด้วย MFA และเก็บ log) แทนการเข้าจากเครื่องทำงานประจำวัน เพราะกรณีของ Kaspersky ข้างต้นเริ่มจากเครื่องของผู้ดูแลที่ถูกยึด
Proxmox VE: เปิด firewall และใช้ management IPSet
เอกสาร firewall ของ Proxmox VE ระบุว่า "The firewall is completely disabled by default" ต้องเปิดเองที่ระดับ datacenter IP ที่อยู่ใน IPSet ชื่อ management ทำงานผู้ดูแลได้ตามปกติ คือ web UI, VNC, SPICE และ SSH โดย IPSet นี้มีผลกับ firewall ของ host เท่านั้น ไม่มีผลกับ firewall ของ VM
ข้อที่ต้องระวังคือเครือข่าย local ของ cluster ถูกเพิ่มเข้า IPSet นี้อัตโนมัติ (alias cluster_network) ถ้าเครือข่ายของ cluster เป็น subnet เดียวกับเครื่องผู้ใช้ เครื่องเหล่านั้นก็เข้า web UI ได้ด้วย ควรแยกเครือข่ายของ cluster และ management ไว้ใน VLAN ของตัวเอง เอกสารยังแนะนำให้เปิด SSH session ค้างไว้ก่อนเปิด firewall เพื่อไม่ให้ล็อกตัวเองออก
พอร์ตที่เอกสารระบุ ได้แก่ 8006/TCP (web UI), 22/TCP (SSH ซึ่ง cluster ใช้ด้วย), 5900–5999/TCP (VNC), 3128/TCP (SPICE) และ 5405–5412/UDP (corosync) การวางเครือข่าย corosync ให้ cluster ทนต่อเครื่องเสียอยู่ในบทความวาง Proxmox VE cluster
ESXi: จำกัด IP ที่เข้า host ได้
ESXi มี firewall ที่กำหนด IP ที่อนุญาตแยกตาม ruleset ได้ Broadcom KB 418184 อธิบายการจำกัด ruleset ของ Host Client ให้รับเฉพาะ IP ที่กำหนดบน vSphere 7.x และ 8.x และเตือนให้ใส่ IP ของ vCenter Server ในรายการด้วย มิฉะนั้น vCenter จะเชื่อมต่อ host ไม่ได้
บัญชีผู้ดูแล hypervisor: อย่าผูกกับ domain เดียวกับ workload
ถ้าสิทธิ์ผู้ดูแล hypervisor มาจาก Active Directory (AD) เดียวกับที่ผู้ใช้และ server ใช้ ผู้โจมตีที่ยึด AD ได้ก็ได้ hypervisor ไปด้วย Microsoft แนะนำให้ "isolate privileged accounts from productivity accounts" คือแยกบัญชีที่มีสิทธิ์สูงออกจากบัญชีใช้งานประจำวัน
CVE-2024-37085: กลุ่ม ESX Admins
Microsoft อธิบายว่า ESXi ที่ join domain ให้สมาชิกของกลุ่มใน domain ชื่อ "ESX Admins" ได้ "full administrative access by default" กลุ่มนี้ไม่ใช่กลุ่มที่มีมากับ AD และไม่มีอยู่ตั้งแต่ต้น ESXi ไม่ตรวจว่ากลุ่มนี้มีอยู่จริงตอน join และตัดสินสมาชิกจากชื่อกลุ่ม ไม่ใช่จาก SID (security identifier) ผู้ที่สร้างกลุ่มชื่อนี้ใน AD ได้จึงได้สิทธิ์ผู้ดูแล ESXi
Microsoft ระบุวิธีโจมตีสามแบบ แบบที่พบการใช้จริงคือสร้างกลุ่ม "ESX Admins" แล้วเพิ่มผู้ใช้เข้าไป อีกสองแบบคือเปลี่ยนชื่อกลุ่มที่มีอยู่เป็น "ESX Admins" และอาศัยช่วงที่ ESXi ยังไม่ refresh สิทธิ์ ซึ่งยังไม่พบการใช้จริง ransomware ที่พบหลังการโจมตีมี Akira และ Black Basta
Broadcom VMSA-2024-0013 ให้คะแนน CVSS 6.8 แก้ใน ESXi 8.0 U3 (ESXi80U3-24022510) ส่วน ESXi 7.0 ระบุว่า "No Patch Planned" และให้ใช้ workaround ใน KB 369707 ซึ่งเปลี่ยน advanced setting สามค่า
Config.HostAgent.plugins.hostsvc.esxAdminsGroupAutoAddจาก true เป็น falseConfig.HostAgent.plugins.vimsvc.authValidateIntervalจาก 1440 เป็น 90Config.HostAgent.plugins.hostsvc.esxAdminsGroupจาก "ESX Admins" เป็นค่าว่าง
KB ระบุว่าค่าเริ่มต้นที่ไม่ปลอดภัยมีในทุกเวอร์ชันก่อน 8.0 U3 การตั้งค่ามีผลภายในหนึ่งนาทีโดยไม่ต้อง reboot และแนะนำให้ตั้งก่อน join domain
ทางเลือกที่เราแนะนำแทนการ join domain ของ workload คือจัดการ host ผ่าน vCenter ด้วยบัญชีที่ไม่ได้มาจาก AD ของผู้ใช้ เปิด lockdown mode และเก็บบัญชี local ของ host ไว้เข้า console เมื่อฉุกเฉินผ่าน DCUI.Access
ถ้าต้องใช้ directory ให้ใช้ directory สำหรับงานผู้ดูแลที่แยกจาก AD ของผู้ใช้ และเปลี่ยนกลุ่มผู้ดูแลเป็นกลุ่มที่ตั้งใจสร้างไว้ ตามที่ Microsoft แนะนำให้ "Change the admin group to a different group in the ESXi hypervisor"
Proxmox VE ที่ใช้ realm (แหล่งยืนยันตัวตนของ Proxmox VE เช่น PAM หรือ AD) แบบ Microsoft Active Directory ก็มีความเสี่ยงแบบเดียวกัน บัญชีจาก realm นั้นยืนยันตัวตนกับ AD ผู้ที่คุม AD ได้จึงคุมบัญชีเหล่านั้นได้
Proxmox VE: TFA, role และ API token
เอกสาร User Management ของ Proxmox VE ระบุว่าผู้ใช้ตั้ง TFA (two-factor authentication) ได้เองแบบ TOTP, WebAuthn และ recovery key ใช้ครั้งเดียว และ realm บังคับ TOTP หรือ YubiKey OTP ได้ เอกสารแนะนำ WebAuthn แทน U2F แบบเดิม
บัญชี root@pam ต้องดูแลเป็นพิเศษ เพราะเอกสารระบุว่า "The system's root user can always log in via the Linux PAM realm and is an unconfined administrator." เราแนะนำให้ใช้ root@pam เป็นบัญชีฉุกเฉิน (break-glass) ที่รหัสผ่านเก็บแยกไว้นอกระบบ และให้ผู้ดูแลแต่ละคนมีบัญชีของตัวเองที่เปิด TFA สำหรับงานประจำ
Role ที่มีมาให้ เช่น Administrator ("has full privileges"), PVEAdmin ("can do most tasks, but has no rights to modify system settings"), PVEVMAdmin ("fully administer VMs"), PVEDatastoreUser ("allocate backup space and view storage") และ PVEAuditor ("has read only access") เอกสารเตือนว่าสิทธิ์ Sys.Modify และ Permissions.Modify "should be handled with care" และใช้ pool กำหนดสิทธิ์ให้ VM กลุ่มหนึ่งได้ทีเดียว
สำหรับเครื่องมืออัตโนมัติ ให้ใช้ API token แบบแยกสิทธิ์ (privilege separation) ซึ่งเป็นค่าเริ่มต้นของ token ใหม่ token แบบนี้ต้องให้สิทธิ์ผ่าน ACL (รายการกำหนดสิทธิ์) แยก และได้สิทธิ์เท่าที่ผู้ใช้และ token มีร่วมกันเท่านั้น เราแนะนำให้เครื่องมือ monitoring ใช้ token ที่ได้ role PVEAuditor และให้แต่ละระบบมี token ของตัวเอง เพื่อถอนสิทธิ์ได้ทีละระบบ
ESXi: lockdown mode และ exception users
Broadcom KB 336894 อธิบายว่า lockdown mode มีสามค่า คือ disabled, normal และ strict ค่า normal กับ strict ต่างกันที่ DCUI (Direct Console User Interface หน้าจอ console ของเครื่อง)
- Normal: "the DCUI service is not stopped" ยังเข้า host ได้จาก console และจาก vCenter บัญชีที่อยู่ใน DCUI.Access ใช้เข้า console ได้เมื่อขาดการเชื่อมต่อกับ vCenter
- Strict: "the DCUI service is stopped" ถ้าขาดการเชื่อมต่อกับ vCenter host อาจเข้าไม่ได้ และกรณีร้ายแรงอาจต้องติดตั้งใหม่
รายการ Exception Users มีไว้สำหรับบัญชีบริการที่ทำงานเฉพาะอย่าง KB ระบุว่า "Adding ESXi administrators to this list defeats the purpose of lockdown mode." และการเปิดหรือปิด lockdown mode จาก DCUI จะล้างสิทธิ์ที่ตั้งไว้บน host จึงควรเปิดหรือปิดผ่าน vSphere Client บทความนี้ไม่ได้ลงรายละเอียด MFA ระดับ host ของ ESXi ให้ดูเอกสารของ Broadcom ตามเวอร์ชันที่ใช้
รักษาความถูกต้องของ host: shell, execInstalledOnly และเวอร์ชันที่ยังมี support
Host ที่ดีควรรันเฉพาะซอฟต์แวร์ที่ติดตั้งอย่างเป็นทางการ เปิด shell เฉพาะตอนซ่อม และอยู่ในเวอร์ชันที่ผู้ผลิตยังออก patch ให้
- SSH และ ESXi Shell ปิดเป็นค่าเริ่มต้น: Broadcom KB 444354 ระบุว่า "ESX ssh and bash shell are disabled by default." และ KB 311213 ระบุว่า ESXi Shell มีไว้สำหรับงานแก้ปัญหาเป็นหลัก ให้เปิดเฉพาะตอนต้องใช้แล้วปิดทันที เพราะกรณีของ Kaspersky ผู้โจมตีเข้าทาง SSH
- execInstalledOnly: KB 401376 ระบุว่า host ที่ติดตั้งหรืออัปเกรดเป็น ESXi 8.0 ขึ้นไปเปิด execInstalledOnly แบบ runtime option เป็นค่าเริ่มต้น KB เดียวกันระบุว่า host ที่เพิ่งอัปเกรดอาจยังปิดตัวเลือกนี้อยู่ในการเริ่มระบบครั้งแรกหลังอัปเกรด จึงควรตรวจค่าหลังอัปเกรดทุกครั้ง ตัวเลือกนี้ให้รันได้เฉพาะ binary ที่ติดตั้งผ่าน VIB (แพ็กเกจซอฟต์แวร์ของ ESXi) แต่ KB 373898 ระบุว่า "does not prevent the execution of scripts run through interpreters like Python" จึงเป็นเพียงชั้นหนึ่งของการป้องกัน และผู้โจมตีที่ได้สิทธิ์ผู้ดูแลปิดได้ ต้องเฝ้าดูการปิดด้วย (ดูหัวข้อ log)
- Proxmox VE และ Linux host: Proxmox VE รันบน Debian ควรติดตั้งเฉพาะแพ็กเกจที่ host ต้องใช้ ไม่ใช้ host เป็นเครื่องทำงานอื่น และตาม #StopRansomware Guide ให้ "Remove unnecessary accounts and groups and restrict root access"
- เวอร์ชันที่ยังมี support: Broadcom ระบุว่า general support ของ vSphere 7.0 หมดเมื่อ 2 ตุลาคม 2025 และ ESXi 7.0 ไม่มีแผนออก patch สำหรับ CVE-2024-37085 host ที่ยังเป็น 7.x จึงควรอยู่ในแผนอัปเกรดหรือย้ายออก ทางเลือกอยู่ในบทความย้ายออกจาก VMware ส่วนวันหมด support ของ Proxmox VE แต่ละรุ่นดูได้ในตารางสถานะท้ายบทความ
กระบวนการติดตามช่องโหว่และรอบ patch ของ host ใช้แนวทางเดียวกับระบบอื่น รายละเอียดอยู่ในบทความติดตาม CVE และลง patch
Backup ชั้น virtualization: แยกสิทธิ์ผู้ดูแล backup ออกจาก hypervisor
Credential ที่ hypervisor ใช้ส่ง backup ควรสร้าง backup ได้อย่างเดียว ลบหรือแก้ไม่ได้ และบัญชีที่ลบ backup ได้ต้องไม่ใช่บัญชีผู้ดูแล hypervisor #StopRansomware Guide ระบุว่า "Ransomware actors often hunt for and collect credentials stored in the targeted environment and use those credentials to attempt to access backup solutions"
บน Proxmox Backup Server (PBS) เอกสารกำหนดสิทธิ์ไว้ละเอียดพอจะแยกได้
- ให้ host ใช้ role DatastoreBackup: เอกสาร user management ของ PBS ระบุว่า DatastoreBackup "Can backup and restore owned backups." ส่วน DatastorePowerUser "Can backup, restore, and prune owned backups." และสิทธิ์ Datastore.Prune "allows a user to delete snapshots, but additionally requires backup ownership." จึงไม่ควรให้ DatastorePowerUser หรือ DatastoreAdmin กับ credential ที่อยู่บน host
- Token แยกต่อ host หรือ cluster: หัวข้อ Ransomware Protection & Recovery แนะนำ API token ที่มีสิทธิ์น้อยที่สุดแยกต่อ host หรือ cluster และอธิบายว่าสิทธิ์ Datastore.Backup "allows only to create, but not to delete or alter existing backups" เอกสาร user management ระบุว่า API token "can never do more than their corresponding user"
- Prune ที่ฝั่ง PBS: เอกสารแนะนำให้ตั้ง prune job (ลบ snapshot เก่าตามนโยบายการเก็บ) บน PBS แทนการให้สิทธิ์ลบกับ client
- บัญชีผู้ดูแล PBS แยกจาก Proxmox VE: เราแนะนำให้ผู้ดูแล PBS ใช้บัญชีที่สร้างบน PBS เอง ไม่ใช้บัญชีหรือรหัสผ่านเดียวกับผู้ดูแล Proxmox VE TFA ของ PBS (TOTP, WebAuthn, recovery key) ใช้กับ web interface เท่านั้น งานอัตโนมัติให้ใช้ API token ตามที่เอกสารระบุ
- Protected snapshot: เอกสาร backup client ระบุว่าการตั้ง protected จะ "prevent pruning or manual deletion of this snapshot until the flag is removed again" แต่ flag protected "will not be synced when using pull or sync jobs" ถ้าต้องการป้องกัน snapshot บน PBS ปลายทาง ต้องตั้ง protected ซ้ำที่เครื่องนั้นเอง
สำหรับ ESXi สิทธิ์ลักษณะเดียวกันขึ้นกับระบบ backup ที่ใช้ ให้ดูเอกสารของผู้ผลิตระบบ backup และตอบคำถามเดียวกันว่า ถ้าบัญชีผู้ดูแล hypervisor ถูกยึด ผู้โจมตีลบ backup ได้หรือไม่ การทำ backup แบบ immutable หรือ offline การเก็บกุญแจเข้ารหัส และการซ้อมกู้คืนอยู่ในบทความ backup กัน ransomware ส่วนพื้นฐาน vzdump, verify job และ sync ไปยัง PBS อีกเครื่องอยู่ในบทความ Proxmox VE cluster
Hardening Linux server: SSH, sudo, บัญชีบริการ และ mount
Linux server ทุกเครื่อง รวมถึง node ของ Proxmox VE และ PBS ควรล็อกอิน SSH ด้วย key เท่านั้น ให้ sudo เฉพาะคำสั่งที่จำเป็น แยกบัญชีบริการ และ mount ปลายทาง backup ด้วย option ที่จำกัดสิทธิ์ ค่าที่อ้างถึงมาจาก man page ของซอฟต์แวร์นั้น ๆ
SSH ด้วย key เท่านั้น
ตาม sshd_config(5) ของ OpenSSH ค่าเริ่มต้นของ PasswordAuthentication และ KbdInteractiveAuthentication เป็น yes (ChallengeResponseAuthentication เป็นชื่อเดิมที่เลิกใช้แล้วของ KbdInteractiveAuthentication) ส่วน PermitRootLogin มีค่าเริ่มต้นเป็น prohibit-password ซึ่ง "password and keyboard-interactive authentication are disabled for root" ค่าที่ distribution ตั้งมาอาจต่างจาก upstream จึงควรตรวจไฟล์ config บนเครื่องจริง
PubkeyAuthentication yes
PasswordAuthentication no
KbdInteractiveAuthentication no
PermitRootLogin prohibit-password
AllowGroups ssh-admins
AllowGroups จำกัดให้ล็อกอินได้เฉพาะสมาชิกของกลุ่มที่ระบุ (ชื่อกลุ่มในตัวอย่างตั้งเอง) ก่อนตั้ง PasswordAuthentication no ต้องทดสอบว่าล็อกอินด้วย key ได้แล้ว ขั้นตอนสร้าง key และตั้งค่าบน Ubuntu อยู่ในบทความ VNC บน Ubuntu
บน node ของ Proxmox VE เอกสาร pvecm ระบุว่า node ใช้ SSH ของ root ระหว่างกันสำหรับ console, migration และ replication และ Proxmox VE ตั้ง sshd ให้ root ล็อกอินด้วยรหัสผ่านได้ จึงต้องตั้ง PermitRootLogin prohibit-password เอง อย่าตั้งเป็น no (ดูคำถามท้ายบทความ) ถ้าใช้ AllowGroups บน node ของ Proxmox VE ต้องให้ root อยู่ในกลุ่มที่ระบุด้วย เพราะ sshd_config(5) ให้ล็อกอินได้เฉพาะผู้ใช้ที่ primary group หรือ supplementary group ตรงกับรายการ มิฉะนั้น SSH ระหว่าง node จะใช้ไม่ได้
sudo เฉพาะคำสั่งที่จำเป็น
sudoers(5) เตือนว่า "Using ALL can be dangerous since in a command context, it allows the user to run any command on the system" และการใช้ ALL ร่วมกับ ! เพื่ออนุญาตทุกคำสั่งยกเว้นบางคำสั่ง "rarely works as intended" ให้ระบุ path ของคำสั่งที่อนุญาตทีละคำสั่ง ใช้ tag NOEXEC กับโปรแกรมที่ไม่ควรเรียกคำสั่งอื่นต่อ และแก้ไฟล์ผ่าน visudo ค่าเริ่มต้นของ sudo บันทึกการใช้งานลง syslog ซึ่งเป็น log ที่ควรส่งออกนอกเครื่อง
บัญชีบริการแยกกัน
แต่ละบริการ (เช่น งาน backup, agent ของ monitoring, แอปพลิเคชัน) ควรมีบัญชีของตัวเองที่ล็อกอินแบบ interactive ไม่ได้ และได้สิทธิ์เฉพาะไฟล์ที่ต้องใช้ #StopRansomware Guide ระบุว่าผู้โจมตีมักใช้บัญชีที่มีสิทธิ์สูงเพื่อโจมตีด้วย ransomware ทั้งเครือข่าย บัญชีที่ใช้ร่วมกันหลายบริการทำให้ credential ที่รั่วหนึ่งชุดเปิดทางไปทุกบริการ
Mount option ของปลายทาง backup
ปลายทาง backup ที่ mount ไว้บน Linux server ควรใช้ option ที่ลดสิ่งที่ไฟล์บนนั้นทำได้ ตาม mount(8) noexec ห้ามรัน binary จาก filesystem นั้นโดยตรง nosuid ไม่สนใจ set-user-ID และ set-group-ID bit และ nodev ไม่ตีความ device file ส่วน ro mount แบบอ่านอย่างเดียว เหมาะกับเครื่องที่ใช้ตรวจหรือกู้คืนข้อมูลจาก backup โดยไม่ต้องเขียน
เครื่องที่ mount ปลายทาง backup แบบเขียนได้ ถ้าถูกยึด ผู้โจมตีก็ลบหรือเข้ารหัสไฟล์บนนั้นได้ จึงไม่ควร mount ค้างไว้ถ้าไม่จำเป็น
เฝ้าดูอะไรบน hypervisor และ Linux server และส่ง log ไปที่ไหน
เฝ้าดูการเปลี่ยนแปลงที่ทำให้ host อ่อนแอลง และการกระทำกับ VM หรือ backup จำนวนมากในเวลาสั้น ๆ แล้วส่ง log ไปยังเครื่องที่ผู้ดูแล host ลบไม่ได้ Microsoft แนะนำให้ "Configure sending ESXi logs to a SIEM system and monitor suspicious full administrative access" และ Kaspersky แนะนำให้ "Treat configuration changes as security events"
| ชั้น | สัญญาณ | ที่มา |
|---|---|---|
| ESXi และ AD | กลุ่ม "ESX Admins" ถูกสร้าง เปลี่ยนชื่อ หรือมีสมาชิกใหม่ และบัญชีที่ไม่คาดคิดได้สิทธิ์ผู้ดูแลเต็ม | Microsoft |
| ESXi | ข้อความ "ExecInstalledOnly has been disabled." และ "Execution of non-installed file prevented" | Broadcom KB |
| ESXi | SSH หรือ ESXi Shell ถูกเปิด และ lockdown mode ถูกปิด | SSH และ ESXi Shell ปิดเป็นค่าเริ่มต้น (KB 444354) และ Kaspersky แนะนำให้แจ้งเตือนเมื่อ Lockdown Mode, SSH หรือ execInstalledOnly ถูกเปลี่ยน |
| Proxmox VE | ล็อกอินด้วย root@pam นอกเหตุฉุกเฉิน มีผู้ใช้ token หรือ ACL ใหม่ หรือ firewall ถูกปิด | แนวทางของเรา จากกรณี root login ที่ Kaspersky รายงาน |
| PBS | verify job ล้มเหลว หรือ sync job ไปยัง PBS เครื่องที่สองล้มเหลว | เอกสาร PBS ระบุว่าทั้งสองอย่างอาจเป็นสัญญาณของการเข้ารหัสหรือ host ต้นทางถูกยึด |
| ทุก hypervisor | VM จำนวนมากถูกปิด snapshot ถูกลบ หรือ backup job ถูกแก้หรือปิดในเวลาสั้น ๆ | แนวทางของเรา การกระทำเหล่านี้ไม่ควรเกิดนอกงานที่วางแผนไว้ และทำให้กู้คืนยากขึ้น |
| Linux server | ล็อกอิน SSH จากแหล่งผิดปกติ การใช้ sudo บัญชีใหม่ และการแก้ sshd_config หรือ sudoers | log ของ sshd และ sudo (ส่งลง syslog) ร่วมกับ FIM (file integrity monitoring เฝ้าดูการแก้ไขไฟล์สำคัญ) |
PBS เตือนไว้ด้วยว่า ransomware ที่ซับซ้อนพออาจหลบการตรวจของ verify job ได้ จึงใช้แทนการเฝ้าดู log ไม่ได้ การตั้ง rule ใน Wazuh สำหรับ FIM, auditd และสัญญาณก่อนการเข้ารหัส อยู่ในบทความตรวจจับ ransomware ด้วย Wazuh ถ้าเขียน audit rule เอง audit.rules(7) ระบุว่ารูปแบบ -w เป็นรูปแบบเก่าที่คงไว้เพื่อความเข้ากันได้ "at the expense of system performance" และอธิบายรูปแบบ syscall rule ที่กรองด้วย path หรือ dir เป็นทางเลือก โดยเตือนว่าถ้าไม่ระบุ arch จะเลือกทุก system call ซึ่งกระทบประสิทธิภาพ
ส่ง log ออกนอก host
Log ที่อยู่บน host เดียวกับที่ถูกยึดอาจถูกลบไปพร้อมกัน Broadcom KB 318939 ระบุว่าโดยค่าเริ่มต้น ESXi เก็บ log ไว้บน scratch หรือ ramdisk ของเครื่อง และให้ส่ง log ออกด้วย Syslog.global.logHost แล้วเปิด ruleset syslog ใน firewall
esxcli system syslog config set --loghost='tcp://<server>:514'
esxcli network firewall ruleset set --ruleset-id=syslog --enabled=true
esxcli network firewall refresh
esxcli system syslog reload
บน Proxmox VE, PBS และ Linux server ที่ใช้ systemd เราไม่พบขั้นตอนเฉพาะในเอกสาร Proxmox จึงใช้กลไกของ systemd journald.conf มี ForwardToSyslog= ส่งต่อให้ syslog daemon ที่ส่งออกไปยัง log server ได้ หรือใช้ systemd-journal-upload ส่ง journal ไปยัง systemd-journal-remote ผ่าน HTTP โดยตั้ง TLS certificate ทั้งสองฝั่ง ปลายทางของ log ควรอยู่นอกสิทธิ์ของผู้ดูแล hypervisor เช่นเดียวกับ backup
เทียบมาตรการบน Proxmox VE และ VMware ESXi
Proxmox VE และ ESXi ใช้มาตรการชุดเดียวกัน คือจำกัดการเข้าถึง management, MFA, สิทธิ์เท่าที่จำเป็น, ส่ง log ออกนอก host และ credential ของ backup ที่ลบ backup ไม่ได้ แต่ตั้งค่าคนละที่ ช่องที่เขียนว่า "ดูเอกสารผู้ผลิต" คือเรื่องที่บทความนี้ไม่ได้ลงรายละเอียด ไม่ได้แปลว่าทำไม่ได้
| มาตรการ | ป้องกันอะไร | Proxmox VE | VMware ESXi |
|---|---|---|---|
| จำกัดการเข้าถึง management | web UI, SSH หรือ API ถูกเข้าจากเครือข่ายผู้ใช้หรืออินเทอร์เน็ต | เปิด firewall (ปิดเป็นค่าเริ่มต้น) และกำหนด IPSet management | จำกัด IP ต่อ ruleset ปิด SLP และไม่เปิดสู่อินเทอร์เน็ต |
| MFA ของผู้ดูแล | รหัสผ่านที่รั่วใช้ล็อกอินได้ทันที | TOTP, WebAuthn, recovery key และ realm บังคับ TFA ได้ | ดูเอกสารผู้ผลิต |
| สิทธิ์เท่าที่จำเป็น | บัญชีเดียวหรือเครื่องมือเดียวคุมได้ทุกอย่าง | role ที่มีมาให้ เช่น PVEVMAdmin, PVEAuditor และ API token แบบแยกสิทธิ์ | lockdown mode และ Exception Users เฉพาะบัญชีบริการ |
| ไม่เชื่อกลุ่มผู้ดูแลจาก AD ตามชื่อ | ผู้ที่คุม AD สร้างกลุ่มแล้วได้สิทธิ์ผู้ดูแล host | ไม่พบประเด็นเทียบเท่าในเอกสาร ใช้หลักแยกบัญชีผู้ดูแลออกจาก AD ของผู้ใช้ | ESXi 8.0 U3 หรือ workaround ใน KB 369707 |
| Shell และ SSH เฉพาะตอนจำเป็น | ผู้โจมตีรันตัวเข้ารหัสจาก shell ของ host | cluster ต้องใช้ SSH ให้ root ล็อกอินด้วย key เท่านั้น | SSH และ ESXi Shell ปิดเป็นค่าเริ่มต้น เปิดเฉพาะตอนซ่อม |
| รันเฉพาะ binary ที่ติดตั้ง | รัน binary ตัวเข้ารหัสที่ผู้โจมตีนำมาวาง | ดูเอกสารผู้ผลิต | execInstalledOnly (เปิดเป็นค่าเริ่มต้นตั้งแต่ 8.0 ไม่กัน script) |
| Log ออกนอก host | ไม่มีหลักฐานเมื่อ log บน host ถูกลบ | journald ForwardToSyslog หรือ systemd-journal-upload | Syslog.global.logHost (KB 318939) |
| Credential ของ backup ลบไม่ได้ | host ที่ถูกยึดลบ backup ทุกชุด | PBS: token ต่อ host ที่ได้ DatastoreBackup และ prune บน PBS | ขึ้นกับระบบ backup ที่ใช้ ดูเอกสารผู้ผลิต |
สิ่งที่ไม่ควรทำ
การตั้งค่าที่ควรเลี่ยงบน hypervisor และ Linux server มีดังนี้ ส่วนใหญ่มาจากกรณีและเอกสารที่อ้างในบทความนี้ ข้อที่ไม่ระบุแหล่งที่มาเป็นแนวทางของเรา
- เปิด web UI, SSH หรือ API ของ hypervisor สู่อินเทอร์เน็ต: CISA ระบุให้ ESXi ไม่เปิดสู่อินเทอร์เน็ตใน AA23-039A
- Join ESXi เข้า AD ของผู้ใช้โดยใช้ค่าเริ่มต้นของกลุ่ม ESX Admins: ตามที่ Microsoft และ Broadcom อธิบายใน CVE-2024-37085
- ใช้บัญชีผู้ดูแลร่วมกัน หรือใช้ root ทำงานประจำวัน: สืบย้อนไม่ได้ว่าใครทำอะไร และ root@pam ของ Proxmox VE เป็น "unconfined administrator"
- เก็บรหัสผ่าน root ในไฟล์ข้อความ หรือให้เครื่องมือ monitoring ใช้รหัส root: เป็นจุดเริ่มของทั้งสองกรณีที่ Kaspersky รายงาน
- ใช้รหัสผ่าน root เดียวกันหลาย host: ในกรณี ESXi ที่ Kaspersky รายงาน รหัสเดียวกันทำให้ผู้โจมตี SSH เข้าได้หลายเครื่อง
- ใส่บัญชีผู้ดูแลในรายการ Exception Users ของ lockdown mode: Broadcom ระบุว่าทำให้ lockdown mode ไม่มีความหมาย
- ให้ credential บน host มีสิทธิ์ prune หรือลบ backup: เอกสาร PBS ให้ทำ prune ที่ฝั่ง PBS
- ดูแลระบบ backup ด้วยบัญชีหรือ domain เดียวกับ hypervisor: ตาม #StopRansomware Guide ผู้โจมตีมักเก็บ credential ในระบบแล้วใช้เข้าถึงระบบ backup
- เปิด SSH หรือ ESXi Shell ค้างไว้หลังซ่อมเสร็จ: KB 311213 ระบุว่า ESXi Shell มีไว้สำหรับงานแก้ปัญหา และกรณีของ Kaspersky ผู้โจมตีเข้าทาง SSH
ถ้า host ถูกเข้ารหัสแล้ว
ตัด host ที่ได้รับผลกระทบออกจากเครือข่ายก่อน ตามที่ CISA แนะนำใน AA23-039A แล้วทำตามแผนรับมือ เราแนะนำว่าอย่ากู้คืน VM กลับไปบน host หรือ management plane เดิมจนกว่าจะรู้ว่าผู้โจมตีเข้ามาทางไหน สิ่งที่ต้องทำในชั่วโมงแรก การแจ้งเหตุตามกฎหมายไทย และการกู้คืน อยู่ในบทความ Ransomware คืออะไร ป้องกันและรับมืออย่างไร
เช็กลิสต์ป้องกัน ransomware ชั้น hypervisor และ Linux server
Management plane
- Web UI, SSH และ API ของ hypervisor เข้าได้จาก management VLAN เท่านั้น ไม่เปิดสู่อินเทอร์เน็ต
- Proxmox VE เปิด firewall และกำหนด IPSet management แล้ว ESXi จำกัด IP ต่อ ruleset และปิด SLP
- ผู้ดูแลเข้าผ่าน VPN ที่มี MFA และ jump host ไม่ใช่จากเครื่องทำงานประจำวัน
บัญชีและสิทธิ์
- ESXi ที่ join AD อยู่ในเวอร์ชันที่แก้ CVE-2024-37085 แล้ว หรือตั้ง workaround ใน KB 369707 หรือถอดออกจาก domain
- ผู้ดูแลแต่ละคนมีบัญชีของตัวเองและเปิด TFA บัญชี root ใช้เฉพาะเหตุฉุกเฉิน
- เครื่องมือ monitoring และงานอัตโนมัติใช้ API token แยกต่อระบบ สิทธิ์เท่าที่จำเป็น
- ESXi ที่จัดการผ่าน vCenter เปิด lockdown mode และ Exception Users มีเฉพาะบัญชีบริการ
Host และ Linux server
- SSH และ ESXi Shell ปิดเมื่อไม่ใช้ execInstalledOnly ยังเปิดอยู่
- Host ทุกเครื่องอยู่ในเวอร์ชันที่ยังมี support และอยู่ในรอบ patch
- SSH ใช้ key เท่านั้น PasswordAuthentication และ KbdInteractiveAuthentication เป็น no
- sudo ระบุคำสั่งที่อนุญาต ไม่ใช้ ALL บริการแต่ละตัวมีบัญชีของตัวเอง
- ปลายทาง backup ใช้ noexec, nosuid, nodev และไม่ mount แบบเขียนได้ค้างไว้
Backup และ log
- Host ส่ง backup ด้วย token ที่ได้ DatastoreBackup หรือสิทธิ์เทียบเท่าที่ลบไม่ได้ และ prune ทำที่ฝั่ง backup
- บัญชีผู้ดูแล backup แยกจากบัญชีผู้ดูแล hypervisor
- Verify job และ sync job มีการแจ้งเตือนเมื่อล้มเหลว
- Log ของ hypervisor และ Linux server ส่งไปยัง log server หรือ SIEM นอกสิทธิ์ของผู้ดูแล host และมี alert ตามตารางสัญญาณ
- ซ้อมกู้คืน VM สำคัญขึ้นบน host ใหม่แล้ว
สถานะ ณ วันที่ 2026-11-22: เวอร์ชันและประกาศที่อ้างถึง
ข้อมูลในตารางนี้เปลี่ยนได้ ให้ตรวจกับหน้าต้นทางก่อนนำไปใช้
| เรื่อง | สถานะตามหน้าต้นทาง | แหล่งที่มา |
|---|---|---|
| Proxmox VE | ตระกูล 9.x บน Debian 13 รุ่น 9.2 ออก 21 พฤษภาคม 2026 เอกสารที่อ้างเป็นรุ่น 9.2.15 ตาราง support ระบุว่า Proxmox VE 8 หมด support ในเดือนสิงหาคม 2026 | Roadmap · FAQ |
| Proxmox Backup Server | รุ่น 4.2 ออก 29 เมษายน 2026 บน Debian 13 เอกสารที่อ้างเป็นรุ่น 4.2.14-1 | Roadmap |
| vSphere 7.x | หมด general support 2 ตุลาคม 2025 | Broadcom KB 415405 |
| vSphere 8.x | หมด general support 11 ตุลาคม 2027 | Broadcom KB 459135 |
| CVE-2024-37085 | VMSA-2024-0013.2 (ออก 25 มิถุนายน 2024 แก้ไข 12 สิงหาคม 2024) CVSS 6.8 แก้ใน ESXi80U3-24022510 ESXi 7.0 "No Patch Planned" CISA เพิ่มเข้า KEV (รายการช่องโหว่ที่ถูกใช้โจมตีจริงของ CISA) 30 กรกฎาคม 2024 ระบุว่าใช้ใน ransomware แล้ว (Known) | Broadcom · CISA KEV |
| ESXiArgs | CISA และ FBI ออก AA23-039A 8 กุมภาพันธ์ 2023 | CISA |
| execInstalledOnly | เปิดเป็น runtime option โดยค่าเริ่มต้นบน ESXi 8.0 ขึ้นไป ไม่กัน script ที่รันผ่าน interpreter จนถึง ESXi 8.x | KB 401376 · KB 373898 |
| ค่าเริ่มต้นของ OpenSSH | อ้างอิง sshd_config(5) ของ upstream ค่าใน distribution อาจต่างกัน | OpenBSD man page |
UNIXDEV ช่วยอะไรได้บ้าง
UNIXDEV ออกแบบ ติดตั้ง และดูแล Proxmox VE รวมถึงวาง management network, firewall, บัญชีและ role, API token และ Proxmox Backup Server ตามแนวทางในบทความนี้ ถ้ายังใช้ VMware เราช่วยทบทวนการตั้งค่าที่มีอยู่และวางแผนย้าย VM ไปยัง Proxmox VE, OpenStack/KVM หรือ public cloud ดูงานด้านนี้ที่หน้า Cloud Services
สำหรับ Linux server เราวาง hardening baseline รอบ patch และการ reboot ผ่านงานดูแล Linux Server และดูแลต่อเนื่องผ่าน DevOps · SRE · Managed Services ซึ่งรวม monitoring การจัดการสิทธิ์ การแบ่งโซนเครือข่าย และ backup ที่ลอง restore จริง ถ้าต้องการรวม log ของ host ไว้ที่เดียวพร้อม rule แจ้งเตือน เราติดตั้งและปรับจูน Wazuh ได้
ช่วงเวลาที่ดูแลเป็นไปตามขอบเขตใน MA/SLA ไม่ใช่ทุกแพ็กเกจดูแลตลอด 24 ชั่วโมง งานสืบสวนทางนิติวิทยาศาสตร์ดิจิทัลหลังเกิดเหตุควรใช้ผู้เชี่ยวชาญเฉพาะด้านนั้น
แหล่งอ้างอิงและอ่านต่อ
- Microsoft Security — Ransomware operators exploit ESXi hypervisor vulnerability for mass encryption (29 กรกฎาคม 2024)
- Broadcom — VMSA-2024-0013 · KB 369707
- CISA และ FBI — AA23-039A ESXiArgs Ransomware Virtual Machine Recovery Guidance
- CISA, NSA, FBI, MS-ISAC — #StopRansomware Guide
- CISA — Known Exploited Vulnerabilities Catalog (JSON feed)
- Broadcom KB 336894 — Lockdown mode · KB 444354 · KB 311213
- Broadcom KB 401376 · KB 373898 · KB 87802 — execInstalledOnly
- Broadcom KB 318939 — Configuring syslog on ESXi · KB 418184 — Host Client allowed IPs
- Broadcom — End of General Support for vSphere 7.0 · vSphere 8.0
- Proxmox VE — User Management · Firewall · pvecm · Roadmap · FAQ
- Proxmox Backup Server — User Management · Backup Storage (Ransomware Protection & Recovery) · Backup Client · Roadmap
- Kaspersky Securelist — Virtualization security: ESXi and Proxmox ransomware cases (6 พฤศจิกายน 2026)
- OpenSSH — sshd_config(5) · sudoers(5) · mount(8) · audit.rules(7)
- systemd — journald.conf · systemd-journal-upload
- บทความที่เกี่ยวข้อง: Ransomware คืออะไร ป้องกันและรับมืออย่างไร
- บทความที่เกี่ยวข้อง: Backup กัน Ransomware: Immutable หรือ Offline?
- บทความที่เกี่ยวข้อง: ตรวจจับ Ransomware ด้วย Wazuh
- บทความที่เกี่ยวข้อง: Proxmox VE: วาง Cluster, HA, Ceph และ Backup
- บทความทั้งหมดในหมวด DevOps และดูแลระบบองค์กร
ตรวจข้อมูล ณ วันที่ 2026-11-22
วิธีจัดทำ: อ้างอิงจากเอกสารต้นทางข้างต้น ตรวจโดยทีม UNIXDEV
คำถามที่พบบ่อย
ESXi 8.0 U3 ขึ้นไปยังต้องตั้งค่าใน KB 369707 อีกไหม?
KB 369707 ระบุว่าเนื้อหาเกี่ยวกับ ESXi ทุกเวอร์ชันก่อน 8.0 U3 และ VMSA-2024-0013 ของ Broadcom ระบุว่า CVE-2024-37085 แก้แล้วใน ESXi80U3-24022510 workaround นี้จึงมีไว้สำหรับ host ที่ยังอยู่ก่อน build นั้น ส่วน host ที่อัปเดตแล้วยังควรใช้บัญชีผู้ดูแลที่ไม่ได้มาจาก AD ของผู้ใช้ เพราะผู้ที่คุม AD ได้ยังคุมบัญชีที่ยืนยันตัวตนกับ AD ได้อยู่
ยังใช้ ESXi 7 ที่ join Active Directory อยู่ ควรทำอะไรก่อน?
Broadcom ระบุใน VMSA-2024-0013 ว่า ESXi 7.0 ไม่มีแผนออก patch สำหรับ CVE-2024-37085 จึงต้องใช้ workaround ใน KB 369707 ซึ่งปิดการเพิ่มกลุ่ม ESX Admins อัตโนมัติและล้างชื่อกลุ่มผู้ดูแล หรือถอด host ออกจาก domain แล้วจัดการผ่าน vCenter ที่เปิด lockdown mode โดยเก็บบัญชี local ของ host ไว้เข้า console เมื่อฉุกเฉิน และเพราะ general support ของ vSphere 7 หมดตั้งแต่ 2 ตุลาคม 2025 ควรวางแผนอัปเกรดหรือย้ายออกควบคู่กันไป
ปิด root login ทาง SSH บน Proxmox VE ได้ไหม?
ไม่แนะนำให้ตั้ง PermitRootLogin เป็น no บน node ของ cluster เพราะเอกสาร pvecm ระบุว่า node ใช้ SSH ของ root ระหว่างกันบนพอร์ต 22 สำหรับ console, migration และ replication และขั้นตอน join แบบเก่า (--use_ssh) ต้องให้ root ล็อกอินทาง SSH ได้ ให้ตั้ง PermitRootLogin เป็น prohibit-password เอง (ค่าเริ่มต้นของ OpenSSH upstream แต่ Proxmox VE ตั้ง sshd ให้ root ล็อกอินด้วยรหัสผ่านได้ตามเอกสาร pvecm) และตั้ง PasswordAuthentication no ซึ่งเอกสาร pvecm ระบุว่าใช้กับขั้นตอน join ปกติได้
Protected snapshot ใน PBS ใช้แทน backup แบบ immutable ได้ไหม?
ไม่ได้ เอกสาร backup client ของ PBS ระบุว่า protected กันการ prune และการลบ snapshot จนกว่าจะถอด flag ออก ผู้ที่มีสิทธิ์ถอด flag จึงลบ snapshot ได้ และ flag นี้ไม่ถูก sync ไปกับ pull หรือ sync job ต้องตั้งซ้ำบน PBS ปลายทางเอง การเก็บ backup แบบ immutable หรือ offline อยู่ในบทความ Backup กัน Ransomware: Immutable หรือ Offline?
เครื่องมือ monitoring ควรเชื่อมกับ hypervisor ด้วยบัญชีแบบไหน?
ใช้บัญชีที่อ่านได้อย่างเดียว และไม่เก็บรหัสผ่าน root ไว้ในเครื่องมือ monitoring เพราะกรณีที่ Kaspersky รายงานในเดือนพฤศจิกายน 2026 เครื่องมือ monitoring มี credential ที่เข้า ESXi ได้กว้าง และรหัสผ่าน root เดียวกันใช้ซ้ำหลาย host เมื่อผู้โจมตีเข้าระบบ monitoring ได้ จึง SSH เข้า host ทุกเครื่องที่ใช้รหัสเดียวกันแล้วรัน ransomware